fa اختلالات متابولیسم کلسیم در اطفال مبتلا به لوسمی حاد لنفوبلاستیک، قبل و بعد از شیمی درمانی غدد درون‌ریز Endocrinology گزارش کوتاه Short report مقدمه: امروزه با درمان‌های رایج، عمر و امید به زندگی در کودکان مبتلا به لوسمی حاد لنفوبلاستیک (ALL) افزایش یافته است و در نتیجه توجه پژوهشگران بیشتر به کیفیت زندگی این بیماران در درازمدت معطوف شده است. این بیماران در درازمدت با مشکلاتی مانند اختلالات بیوشیمیایی وضعیت مواد معدنی و ویتامین د، کاهش محتوای مینرال در استخوان و شکستگی‌های پاتولوژیک ناشی از استئوپروز رو به رو می‌شوند. هدف از انجام پژوهش حاضر تعیین و مقایسه شاخص‌های بیوشیمیایی متابولیسم کلسیم، قبل و بعد از شیمی درمانی در بیماران مبتلا به ALL بوده است. مواد و روش‌ها: بیماران مورد مطالعه گروهی از کودکان یک تا ده ساله مبتلا به ALL بودند که در مدت دو سال پیاپی به بخش سرطان‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی شیراز مراجعه کرده و همگی شیمی درمانی مشابهی دریافت نموده‌ بودند. از تمامی بیماران نمونه خون (کلسیم، فسفر، آلبومین و آلکالین فسفاتاز) و ادرار (کلسیم و کارنیتین) بلافاصله پس از تشخیص و قبل از شروع شیمی درمانی گرفته شد. نمونه‌های مشابهی نیز حدود 4 تا 8 ماه بعد از اتمام درمان گرفته شد و مورد آزمایش قرار گرفت. یافته‌ها: در مجموع بیست بیمار با میانگین سنی 4/2±8/4 سال که 50 درصد آنها پسر و 50 درصد دختر بودند بررسی شدند. میانگین کلسیم سرم بیماران قبل از شیمی درمانی 9 و پس از آن (4 تا 8 ماه بعد) mg/dL 4/9 بود (05/0p<). تفاوت میانگین فسفر (4/0p<) و آلکالین فسفاتاز (3/0p<) قبل و بعد از شیمی درمانی معنی‌دار نبود. 65 درصد بیماران قبل از شیمی درمانی هیپرکلسیوری داشتند ولی 4 تا 8 ماه بعد این رقم به 25 درصد رسید (03/0p<). نتیجه‌گیری: بر اساس پژوهش حاضر به نظر می‌رسد که در کودکان مبتلا به ALL، اختلالات متابولیسم کلسیم شایع است. از طرفی شیمی درمانی در درازمدت اثر قابل توجهی بر شاخص‌های متابولیسم استخوان و مینرال نداشته است و حتی به نظر می‌رسد که با انجام شیمی درمانی و کنترل روند بیماری (پس از گذشت 4 تا 8 ماه) شاخص‌های فوق رو به بهبود گذاشته‌اند به طوری که هیپرکلسیوری کاهش یافته، کلسیم سرم افزایش معنی‌داری یافته است. در نتیجه احتمالاً نقش روند خود بیماری در ایجاد اختلالات متابولیسم استخوان و کلسیم بیش از اثرات شیمی درمانی است. Introduction: Nowadays with the current treatments, survival and life expectancy has increased in acute lymphoblastic leukemia (ALL) and hence researchers have focused more on long term quality of life in these patients. Some of the long-term problems of ALL patients include biochemical disturbances of vitamin D and minerals, reduction in mineral content of bone and pathological fractures due to osteoporosis. The aim of the current study is to establish and compare biochemical indices of mineral and bone metabolism in ALL patients before and after chemotherapy. Material and Methods: The patient studied were children between one to ten years of age with ALL who visited the Department of Pediatric Oncology of Shiraz University of Medical Sciences in two consecutive years, and received the same chemotherapy regimens. Blood samples (to measure serum calcium, phosphorous, albumin and alkaline phosphatase) as well as urine samples (for calcium and creatinine) were collected immediately after the diagnosis and before the beginning of chemotherapy. Similar samples were also collected and tested four to eight months after the completion of induction of chemotherapy. Results: Total number of 20 patients aged 8±2.4 years (50% boys and 50% girls) were studied. Average serum calcium level was 9 mg/dL before chemotherapy, and 9.4 mg/dL after it (p<0.05). Average difference of phosphorous (p>0.4) and Alkalin phosphatase (p>0.3) before and after chemotherapy were not significant. Sixty five percent of patients had hypercalciuria before chemotherapy but this proportion declined to 25%, four to eight months after completion of chemotherapy. Conclusion: It seems that disturbances of mineral and especially calcium metabolism are common in ALL patients. On the other hand, chemotherapy has not had a considerable effect in long term on indices of mineral and calcium metabolism and moreover it seems that with induction of chemotherapy, and hence, control of the disease process (after four to eight months) the above mentioned indices improve, i.e reduction of rate of hypercalciuria and significant increase in serum calcium so, the role of the disease process itself in the disturbances observed in mineral and bone metabolism is probably greater than the effect of chemotherapy. ،لوکمی حاد لنفوبلاستیک،شیمی درمانی،اختلال مینرال Acute lymphoblastic leukemia, Chemotherapy, Mineral Disturbances 211 214 http://ijem.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-6-138&slc_lang=fa&sid=1 A Asadi-Pooya دکتر علی‌اکبر اسدی پویا asadipoa@pearl.sums.ac.ir 400031947532846001960 400031947532846001960 Yes Z Karamizadeh دکتر زهره کرمی‌زاده 400031947532846001961 400031947532846001961 No M Rahiminejad دکتر محمد سعید رحیمی‌نژاد 400031947532846001962 400031947532846001962 No M Shahriari دکتر مهدی شهریاری 400031947532846001963 400031947532846001963 No M Karimi دکتر مهران کریمی 400031947532846001964 400031947532846001964 No