fa چاقی خانوادگی و نقش تغذیه: مطالعه قند و لیپید تهران غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: افزایش شیوع چاقی در دوران کودکی به یک معضل جهانی تبدیل شده است. از آنجایی که عوامل محیطی و ژنتیک دو عامل اساسی تأثیرگذار بر این امر می‌باشند، در این مطالعه بر آن شدیم تا نقش تغذیه والدین را به عنوان یکی از عوامل محیطی تأثیرگذار بر چاقی فرزندان بررسی نماییم. مواد و روش‌ها: در یک مطالعه مقطعی میان ساکنان منطقه 13 شرق تهران، تعداد 117 خانواده که مجموعاً دارای 240 فرزند 25-3 ساله بودند مورد بررسی قرار گرفتند. قد و وزن افراد بر اساس یک پروتکل استاندارد اندازه‌گیری شد و نمایه توده بدنی محاسبه گردید. چاقی برای والدین و فرزندان 20 سال به بالا با نمایه توده بدنی بیشتر یا مساوی kg/m2 25 و در فرزندان 19-3 ساله با نمایه توده بدنی بیشتر یا مساوی صدک 75 نمودار مرجع نمایه توده بدنی برای سن کودکان ایرانی در نظر گرفته شد. ارزیابی تغذیه‌ای به وسیله پرسشنامه 2 روز یادامد غذایی صورت پذیرفت. یافته‌ها: شیوع چاقی در فرزندان والدین با وزن طبیعی 8/11%، در فرزندان پدران چاق و مادران با وزن طبیعی 19%، در فرزندان مادران چاق و پدران با وزن طبیعی 4/25% و در فرزندان با والدین چاق 8/40% بود. چاقی فرزندان رابطه مستقل و معنی‌داری با انرژی دریافتی بالای والدین داشت (5/4-6/1 فاصله اطمینان 95% ؛7/2 نسبت خطر). پس از تعدیل جنس والدین، شانس ابتلا به چاقی در فرزندان مادران چاق (2/9-5/1 ؛8/3)، مادران با انرژی دریافتی بالا (2/1ـ6/5 ؛6/2) و پدران با انرژی دریافتی بالا (9/3-1/1 ؛ 2) بیشتر از فرزندان والدین با وزن و دریافت انرژی طبیعی بود. چربی دریافتی بالا توسط شوهران یک عامل خطر مستقل برای افزایش شانس ابتلا به چاقی در زنان (6/3-5/1؛ 1/2) بود. عکس این مسأله نیز صادق بود (8/2-2/1؛ 8/1). نتیجه‌گیری: الگوی چاقی خانوادگی مشاهده شده در این مطالعه با الگوی تغذیه‌ای خانواده ارتباط مستقیم و مستقل دارد و تحت تأثیر آن است. لذا به نظر می‌رسد برای کاهش سیر صعودی شیوع چاقی و اضافه وزن در جامعه، مداخله جهت تغییر شیوه زندگی باید در واحد خانواده صورت پذیرد. Introduction: Children with two obese parents have a higher risk of obesity than those with one or neither parent obese. This study was conducted to clarify the hypothesis that parents’ dietary intakes are associated with their offspring’s body mass index. Material and Methods: This is an analytical cross-sectional study among inhabitants of district-13 in the east of Tehran. A total of 117 healthy families comprising 474 subjects with 240 offspring (3-25 years old) were studied. Weight and height were measured by a standard protocol and body mass index (kg/m2) was calculated. Dietary intakes were assessed by means of a two-day dietary recall questionnaire. Results: The prevalence of overweight was 11.8% in offspring of normal weight parents, 19.0% in offspring of overweight fathers and normal weight mothers, 25.4% in offspring of overweight mothers and normal weight fathers and 40.8% in offspring with both parents overweight. The offspring’s overweight was significantly and independently associated with high energy intake of both parents (odds ratio= 2.7 95%CI: 1.6-4.5). Adjusted for the sex of parents, the chances of offspring being overweight were higher in overweight (OR= 3.8 95%CI: 1.5-9.2) and high energy intake mothers (OR= 2.6 95%CI: 1.2-5.6) and high energy intake fathers (OR= 2.0 95%CI: 1.1-3.9) as compared to children of normal parents. High fat intake of husbands was an independent risk factor, increasing the chances of their wives being overweight (OR= 2.1 95%CI: 1.5-3.6) and vice versa (OR= 1.8 95%CI: 1.2-2.8). Conclusion: The observed familial obesity pattern was shown to be associated with the familial dietary intakes. Hence, familial intervention seems essential to stop the accelerated rise in the prevalence of overweight and obesity in our community. ،چاقی،نمایه توده بدنی،کودکان و نوجوانان،خانواده،تغذیه Obesity, Nutrition, Familial, Children, Adolescents 89 97 http://ijem.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-6-123&slc_lang=fa&sid=1 MR Mirbolooki دکتر محمدرضا میربلوکی 400031947532846001892 400031947532846001892 Yes P Mirmiran پروین میرمیران 400031947532846001893 400031947532846001893 No F Azizi دکتر فریدون عزیزی azizi@erc-iran.com 400031947532846001894 400031947532846001894 No