fa مقایسه آزمون‌های عملکرد تیروئید در بیماران با نارسائی کلیوی تحت درمان دیالیز صفاقی و همودیالیز با افراد طبیعی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: با توجه به تغییر سطح پروتئین‌های خون در دیالیز صفاقی (CAPD) و مطالعات معدود موجود در زمینه تغییرات هورمون‌های تیروئیدی در این روش، در این مطالعه به مقایسه سطح سرمی این هورمون‌ها در دو روش CAPD و همودیالیز (HD) پرداخته شده‌ است. مواد و روش‌ها: در این مطالعه مورد ـ شاهدی بیماران تحتCAPD، بیماران تحت HD و افراد سالم که به صورت تصادفی انتخاب شده بودند، مورد بررسی قرار گرفتند. افراد دیالیزی در هر گروه به مدت حداقل سه ماه تحت دیالیز بودند. هیچ‌کدام از افراد سابقه بیماری تیروئید نداشتند و داروهای مؤثر بر عملکرد آزمون‌های تیروئیدی نیز مصرف نمی‌کردند. در هر فرد از گروه CAPD بین دو تعویض مایع دیالیز و گروه HD درست پیش از شروع دیالیز و تزریق هپارین یک نمونه ناشتا گرفته شد. سطح سرمی TT3،TT4، FT3، FT4 و TBG به روش RIA و TSH به روش IRMA اندازه‌گیری شد. داده‌ها به‌صورت میانگین ± انحراف معیار، میانه و Interquartile (25-75) گزارش شد. برای مقایسه میانگین بین گروه‌ها از آزمون ANOVA و سپس جهت Post Hoc از آزمون توکی و جهت مقایسه متغیرهای با توزیع غیرنرمال از آزمون کروسکال ـ والیس توسط نرم‌افزار SPSS استفاده شد. یافته‌ها: 24 بیمار تحت CAPD، 36 بیمار همودیالیزی و 36 فرد سالم با میانگین سنی 3±51، 3±54 و 2±40 سال انتخاب شدند. میانگین TT3در CAPD، HD و سالم به ترتیب 4/3±106، 5/5±113 و 4/3±112 ng/dL بود که تفاوت معنی‌داری نداشت. میانگین TT4 در CAPD، HD و سالم به ترتیب 3/0±6/6، 2/0±6/6 و 3/0±8/8 μg/dL بود که در دو گروه CAPD، HD نسبت به گروه کنترل پایین‌تر بود (001/0p<) اما بین دو گروه دیالیزی تفاوتی مشاهده نشد. میانگین FT3 در گروه‌های CAPD، HD و سالم به ترتیب 1/0±9/2، 1/0±1/3 و 1/0±8/3 پیکومول در لیتر بوده که این میزان در CAPD و HD کمتر از گروه کنترل بود (001/0p<) ولی بین گروه دیالیزی‌ها تفاوتی مشاهده نشد. میانگین FT4 در افراد CAPD، HD و سالم به ترتیب 3/1±2/19، 0/1±8/15 و 6/0±3/14 pmol/L در لیتر بود که در افراد گروه CAPD از گروه HD و سالم بالاتر بود ( 05/0p<). میانگین TBG به ترتیب 8/0±7/16، 5/0±5/7 و 4/0±5/8 IU/mL در گروه CAPD، HD و افراد طبیعی بود که به میزان معنی‌داری در افراد CAPD از دو گروه دیگر بیشتر بود (001/0p<). میانه و IQ(25-75) سطح سرمی TSH در CAPD، HD و سالم به ترتیب (45/2-95/0) 4/1، (7/1- 9/0) 2/1 و (1/1-6/0) 8/0 mIU/mL بود که این میزان فقط در گروه CAPD نسبت به گروه کنترل بالاتر بود (001/0p<). در مجموع دو مورد از TSH بالاتر از حد طبیعی فقط در گروه CAPD مشاهده شد. میزان آلبومین در CAPD، HD و سالم به ترتیب 2/0±6/3، 1/0±8/3 و 03/0±2/4 g/dL بود که در گروه CAPD و HD از کنترل کمتر بود (01/0p<). نتیجه‌گیری: تمامی شاخص‌های عملکرد تیروئید به جز FT4 و TBG در بیماران با CAPD مشابه با HD است. با توجه به تشابه تغییرات آزمون‌های عملکرد تیروئید درCAPD وHD ، به نظر نمی‌رسد که انجام CAPD در مقایسه با HD اثر قابل توجه دیگری بر شاخص‌های عملکرد تیروئید داشته باشد. Introduction: It has been shown that Continuous ambulatory peritoneal dialysis (CAPD) changes serum protein levels, and can lead to changes in thyroid function tests (TFTs). At present limited literature is available regarding this topic the aim of this study therefore was to compare the TFTs results of CAPD and HD patients with those of a control grop. Materials and Methods: In a case control study, 24 CAPDs,36 HDs and 36 controls were randomly selected from among individuals who had undergone at least 3 months of dialysis, and had no history of thyroid disorders or related drug use, which could influence the TFTs. Fasting samples were collected between changes of peritoneal dialysis fluid, and just before initiating of hemodialysis and heparin injections. The TT4, TT3, FT4, FT3, TBG (RIA), TSH(IRMA), were measured. Data presented as Mean±SE and Median, IQ75-25 range. Data were analyzed by ANOVA, Post hoc test (Tukey test) and KruskalWallis using SPSS 10 software. Results: The mean ages of participants in the CAPD, HD and normal groups were (51±3), (54±3) and (40±2) years, respectively. The means for TT4 in CAPD, HD and normal subjects were (6.6±0.3), (6.6±0.2) and (8.8±0.3) µgr/dl, respectively (p<0.0001). The TT4 mean was lower in CAPD and HD than in normal subjects (p<0.01). The means of TT3 in CAPD, HD and normal subjects were (106±3.4), (113±5.5) and (112±3,4) ng/dL, respectively, and were not statistically significant. The means of FT4 in CAPD, HD and normal subjects were (19.2±1.3), (15.8±1) and (14.3±0.6) pmol/l, respectively (p<0.02). The mean for FT4 in CAPD was higher than that of HD and normal subjects (p<0.001). The means of FT3 in CAPD, HD and normal subjects were (2.9±0.1), (3.1±0.1) and (3.8±0.1) pmol/L respectively (p<0.0001). In CAPD patients, FT3 was lower than in normal subjects (p<0.01), but no statistically significant difference with HD was seen. The TBG levels in the dialysate was 3.6±0.3 IU/ml, and its serum level in CAPD group was significantly higher than in others (16.7±0.8, 7.5±0.5 and 8.5±0.4IU/mL respectively p<0.001). TSH (Median,IQ25-75) in CAPD, HD and normal subjects were 1.4 (0.95–2.45), 1.2 (0.9–1.7) and 0.8 (0.6-1.1) mIU/ml respectively. TSH levels were higher in the CAPD group as compared with controls (p<0.001). Two cases of high TSH were observed in the CAPD group. The means of serum albumin in CAPD, HD and normal subjects were (3.6± 0.2) (3.8± 0.1) and (4.2±0.03) gr/dL respectively (p<0.0001), and these levels, in CAPD and HD patients, were lower than in normal subjects (p<0.0001). Conclusion: Apart from FT4 and TBG, all other thyroid function tests did not differ statistically between CAPD and HD individuars / patients. Considering the similarity in changes in TFTs in the CAPD and HD groups, it would seem that CAPD in comparison to HD would shows no additional changes in TFT. ،آزمون‌های عملکرد تیروئید، دیالیز صفاقی،همودیالیز Thyroid function tests, Peritoneal dialysis, Hemodialysis 111 117 http://ijem.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5-26&slc_lang=fa&sid=1 F Hossein-Panah دکتر فرهاد حسین‌پناه fhospanah@erc.ac. ir 400031947532846002206 400031947532846002206 Yes H Ghaffari دکتر حامد رضا غفاری 400031947532846002207 400031947532846002207 No F Sabzeghabaii دکتر فروغ سبزقبائی 400031947532846002208 400031947532846002208 No