fa اثر روزه‌داری ماه رمضان بر اسمولاریته، غلظت بعضی از الکترولیت‌‌های سرمی و پارامتر‌های خونی غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: در ماه رمضان حدود 400 میلیون مسلمان به روزه‌داری می‌پردازند. با وجود مطالعه‌های متعدد انجام شده در مورد اثر فیزیولوژیک این فریضه همچنان ابعاد ناشناخت‌های از آن باقیمانده است. این مطالعه برای تعیین اثر روزه‌داری ماه رمضان بر تغییرهای اسمولاریته‌ی سرم و آزمون‌های کلیوی در افراد روزه‌دار جوان سالم اجرا شد. مواد و روش‌ها: این مطالعه‌ی کوهورت در سال 1380 در 80 دانشجوی سالم (41 مرد و 39 زن) انجام شد. وزن، نمایه‌ی توده‌ی بدن، گلوکز، اسمولاریته، سدیم و پتاسیم سرم در افراد داوطلب سالم قبل و در پایان ماه رمضان بعد از یک ناشتایی 12 ساعته اندازه‌گیری شد. علاوه بر این تعداد گلبول‌‌های سفید و قرمز، پلاکت‌‌ها و اندکس‌‌های گلبولی طی این دو نوبت ارزیابی شد. یافته‌ها: میانگین سنی شرکت‌کنندگان 7/22 سال بود. در پایان ماه رمضان، وزن در هر دو گروه جنسی کاهش معنی‌داری نشان داد ولی نمایه‌ی توده‌ی بدن تن‌ها در بانوان کاهش معنی‌دار داشت. کاهش گلوکز و افزایش اسمولاریته و سدیم سرم در هر دو جنس در پایان ماه رمضان معنی‌دار بود ولی پتاسیم تن‌ها در مردان کاهش معنی‌دار داشت. میانگین گلبول‌‌های قرمز در هر دو جنس افزایش معنی‌دار نشان داد ولی میانگین گلبول‌‌های سفید تن‌ها در زنان و پلاکت‌‌ها تن‌ها در مردان افزایش معنی‌دار نشان داد. هموگلوبین و هماتوکریت در پایان ماه رمضان نیز تن‌ها در مردان کاهش معنی‌دار داشت. تغییرات اوره و کراتینین در این مطالعه معنی‌دار نبود. نتیجه‌گیری: این مطالعه نشان داد روزه‌داری ماه رمضان به طور کامل می‌تواند سبب افزایش اسمولاریته‌ی سرم و کاهش برخی اندکس‌‌های گلبولی شود ولی این تغییرات در افراد سالم در محدوده‌ی طبیعی می‌باشد. مطالعه‌ها‌ی مشابهی در افراد دارای اختلال‌های خونی و کلیوی توصیه می‌شود. Introduction: During the month of Ramadan, 400 million adult Muslims all over the world fast during daylight hours. The effect of Ramadan fasting has been studied in various investigations conducted on normal healthy individuals world wide, but the changes of serum osmolarity and hematological parameters during Ramadan fasting are not known well. Materials and Methods: This cohort study was performed during Ramadan on 80 medical students (41 male and 39 female). We evaluated weight, Body Mass Index (BMI), serum osmolarity, sodium and potassium, haemoglobin(Hgb), hematocrit (Hct), platelets, red and white blood cell count (RBC and WBC) and Hgb Index before and after Ramadan. Results: The mean age of subjects was 22.7 years. Weight decreased significantly in both genders, and BMI decreased in female subjects after ramadan. While serum osmalarity and sodium increased and glucose decreased in both genders after ramadan, potassium decreased in males. RBC count increased in both genders, but WBC count and platelet count increased significantly in females. Hgb, Htc decreased after Ramadan Fasting in male subjects. We found no significant changes in levels of urea and creatinin in serum. Conclusion: This study indicated that Ramadan fasting leads to increased serum osmolarity, RBC count and some Hgb indices in both genders, but these changes remain within normal range. However, more investigations are suggested of patients with hematological and nephrological disorders. روزه‌داری، اسمولاریته، سدیم، پتاسیم، هموگلوبین، پلاکت Ramadan Fasting, Osmolarity, Sodium, Potassium, Hemoglobin, Platelet 47 53 http://ijem.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-31-30&slc_lang=fa&sid=1 V Ziaee وحید ضیائی ziaee@tums.ac.ir 400031947532846002770 400031947532846002770 Yes R Yousefi رضا یوسفی 400031947532846002771 400031947532846002771 No Z Ahmadinejad زهرا احمدی‌نژاد 400031947532846002772 400031947532846002772 No H Shaikh هنگامه شیخ 400031947532846002773 400031947532846002773 No M Rezaei ماکان رضائی 400031947532846002774 400031947532846002774 No MJ Behjati محمد جواد بهجتی 400031947532846002775 400031947532846002775 No