fa بررسی سن منارک و عوامل مرتبط با آن در دختران ایرانی شرکت کننده در المپیاد ورزشی دانشآموزی سال 1381 غدد درون‌ریز Endocrinology پژوهشی Original مقدمه: پیشبینی زمان صحیح بلوغ در دختران باعث میشود بتوان آگاهیهای لازم را در این زمینه به موقع به آنان ارائه داد و آنها را از نظر روحی برای پذیرش تحولاتی که در این دوره تجربه خواهند کرد، آماده ساخت. در ایران هنوز مطالعهای جامع در این زمینه صورت نگرفته است. مواد و روشها: این مطالعهی مقطعی ـ توصیفی روی 629 دختر از 24 استان کشور انجام شد. فرم جمعآوری اطلاعات (شامل سن دقیق شروع اولین عادت ماهیانه)، به کمک یکی از افراد خانواده تکمیل شد. مرحلهی بلوغ از نظر تلارک و پوبارک و درصد چربی به وسیلهی شرح حال و معاینهی پزشکی تعیین شد. به منظور تخمین سن بلوغ در این افراد، از مدل رگرسیونی خطی استفاده شد. یافتهها: در 454 نفر که منارک آنها شروع شده بود؛ میانگین سن شروع قاعدگی 06/0±18/13 سال (7/0±2/158 ماه) بود. میانگین سن شروع قاعدگی مادربزرگها و مادران این 454 نفر به ترتیب 25/0±9/12 و 14/0±6/13 سال بود. منارک زودرس در افراد دارای قد کوتاهتر (001/0< p)، شروع ورزش در سنین پایینتر (019/0=p)، تعداد خواهر کمتر (007/0=p)، تعداد برادر کمتر (003/0=p)، درصد چربی بدن بیشتر (037/0=p)، نمایهی تودهی بدن بیشتر (002/0=p)، ساکنان مناطق کوهپایهای (001/0=p) و کسانی که اولین منارک آنها در فصل بهار شروع شده بود (047/0=p) دیده شد. مدل رگرسیونی نشان داد که سن منارک با استفاده از متغیرهای قد فعلی (001/0>p)، ارتفاع محل زندگی از سطح دریا (001/0>p)، تعداد برادر (006/0=p) و تعداد خواهر (008/0=p) قابل پیشبینی است (099/0=r2-، 001/0=p). نتیجهگیری: قد کوتاهتر افراد، بعد خانوار کمتر و ساکن بودن در مناطق کوهپایهای مهمترین عوامل پیشگوییکنندهی شروع زودرس منارک است. به نظر میرسد که بعد از کاهش معنیدار سن منارک به علت بهبود کیفیت تغذیهی دختران جوان طی دهههای اخیر، امروزه سیر فزایندهی آن میتواند ناشی از عادات تغذیهای ضعیف و نحوهی زندگی کمتحرک و یا پاسخی به افزایش استرسهای فیزیکی و روانی باشد. Introduction: Precise prediction of menarcheal age enables and prepares girls to face the changes they may experience in this period the future. In Iran, there are no available data in this regard yet. Materials and Methods: This cross-sectional descriptive study was done on 629 girls from 24 provinces of Iran. Relative questionnaires to collect data were filled out with the help of the participant herself and one other family member as well. The stage of maturity regarding telarche and pubarche, percent of body fat were entered based on history taken and physical examinations. For predicting menarche age in cases, the linear regression model was used. Results: In the 454 cases studied, menarche age, mean of age at menarche was 13.18±0.06 years old (158.2± 0.7 months). The means of menarche age in grandmothers and mothers of these 454 cases were 12.9±0.25 and 13.6±0.14 years respectively. Earlier menarche was observed in girls of lower height (p<0.001), girls of lower age at the beginning of study exercise (P=0.019), girls with lesser number of sisters (P=0.007), or those with lesser number of brothers (P=0.003), higher percent of body fat (P=0.037), those with higher body mass index (P=0.002), and those residing in mountainous regions (P=0.001). The regression model showed that the menarcheal age was predictable based on following variables: current height of individual (p<0.001) height of place of residence from sea level (p<0.001) number of brothers (P=0.006) number of sisters (P=0. 008) [P=0. 001, R-square = 0. 99]. Conclusion: Lower height, number of family members and residing in mountainous areas in that order are the most useful predictors of age at menarche. In recent decades, apparently there has been a significant decrease in menarcheal age due to improvement in the quality of nutrition the increasing trend seen today could be due to both weak dietary habits and more sedentary life styles or as a response to increased physical and psychosocial stresses. سن منارک، ورزشکار، زنان Menarche age, Athlete, Women 383 391 http://ijem.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-31-22&slc_lang=fa&sid=1 A Kabir علی کبیر aikabir@yahoo.com 400031947532846002690 400031947532846002690 Yes F Torkan فرزانه ترکان 400031947532846002691 400031947532846002691 No L Hakemi لاله حاکمی 400031947532846002692 400031947532846002692 No