مرکز تحقیقات استئوپروز، پژوهشکده علوم بالینی غدد و متابولیسم، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران، ، msanjari@tums.ac.ir
چکیده: (371 مشاهده)
مقدمه: عوامل متعددی که برخی قابل تعدیل و برخی غیرقابل تعدیل هستند، در بروز پوکی استخوان نقش دارند. بررسی وجود این عوامل در افراد می‌تواند گروه‌های در معرض خطر را شناسایی نماید. هدف این مطالعه تعیین فراوانی افراد در معرض خطر ابتلا به پوکی استخوان است. مواد و روش‌ها: این مطالعه مقطعی بر روی ۱۰۰۹ بزرگسال بالای 30 سال در زمستان 1404 انجام گرفت. ابزار جمع‌آوری داده‌ها شامل سیاهه وارسی ارزیابی خطر بنیاد بین‌المللی پوکی استخوان بود. شرکت‌کنندگانی که حداقل به یک سؤال از ۸ سؤال ارزیابی خطر پاسخ «بله» دادند، در گروه «خطر بالا» طبقه‌بندی شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS انجام شد. یافته‌ها: از میان ۱۰۰۹ شرکت‌کننده (81/3 درصد زن، میانه سنی ۴۸ سال)، 588 نفر (58/3 درصد، 61/3-55/2 درصد CI:95%) در گروه با خطر بالای پوکی استخوان قرار گرفتند. در تحلیل چندمتغیره، شانس قرارگیری در گروه پرخطر در مردان نسبت به زنان 2/27 برابر بود (3/45-1/49: CI95%)، همچنین در افراد ۵۰ سال و بالاتر نسبت به جوان‌ترها 2/94 برابر (4/03-2/14: CI95%) و در افراد فاقد اشتغال 2/13 برابر (3/14-1/44: CI95%) شاغلان بود. تحصیلات دانشگاهی یک عامل محافظتی بود و شانس قرار گرفتن در گروه خطر بالا را تا ۳۳ درصد کاهش می‌داد (0/99- 0/45: CI95%، 0/67=AOR) (0/040 p=).نتیجه‌گیری: یافته‌ها شیوع بالای عوامل خطر پوکی استخوان را در جمعیت مورد مطالعه تأیید کرد. عواملی مانند سن بالا، جنس مذکر، عدم اشتغال و سطح تحصیلات پایین‌تر به عنوان پیش‌بین‌کننده‌های قرار گرفتن در گروه با خطر بالا شناسایی شدند. این نتایج لزوم اجرای برنامه‌های آموزشی هدفمند و غربالگری فعال، به ویژه برای گروه‌های پرخطر را نشان می‌دهد.
